Жасанды интеллекттің құны қанша? Әлемдік мегаполистер ЖИ экспансиясын тежеуге кірісті

Сусыз және жарықсыз қаламыз ба? Жасанды интеллекттің бізден жасырған сұмдық зардабы...

Жанұзақ Дүйсенбайұлы|2026 ж. 29 маусым|2 мин оқу
Жасанды интеллекттің құны қанша? Әлемдік мегаполистер ЖИ экспансиясын тежеуге кірісті

Финикстен Мельбурнге дейінгі әлемдік мэрлер коалициясы дабыл қағуда: жасанды интеллект (ЖИ) дата-орталықтарының күрт көбеюі энергияны, су мен жер ресурстарын сорып жатыр және қала басшылары бұған бұдан әрі төзбек емес. Төрт құрлықтағы қырық қаланың мэрі ЖИ деректерді өңдеу орталықтарын өз аумақтарында орналастырудың нақты шарттары көрсетілген тарихи пактіге қол қойды, деп хабарлайды ru.euronews.com.

Бұл қадам қала билігі мен технологиялық сала арасындағы жиілеп кеткен қақтығыстар аясында жасалып отыр. Мэрлердің айтуынша, инфрақұрылымы ауқымды дата-орталықтар электр желілеріне шамадан тыс салмақ түсіріп, су қорларын сарқып, тұрғын үй құрылысына арналған жерлерді тартып алуда.

Лондондағы Климаттық іс-қимыл апталығы аясында таныстырылған бұл құжатты климаттың өзгеруімен күресіп жатқан 100-ге жуық қаланың басын біріктіретін C40 Cities альянсы әзірлеген. Пакт таза энергия, құрылыс алаңын таңдау, суды үнемді пайдалану және жергілікті халыққа тигізетін пайдасы бойынша бірыңғай стандарттарды бекітеді.

Бұл – қала биліктерінің дата-орталықтардың экспансиясы ауқымды апатқа ұласпай тұрып, оның алдын алуға бағытталған алғашқы жаһандық әрекеті. Қазірдің өзінде C40 желісіне кіретін қалаларда 1700-ге жуық деректерді өңдеу орталығы орналасқан және олардың 50-інде бұл сала тағы 40%-ға өседі деп күтілуде.

Пактіні құру идеясы Финикс пен Мельбурн мэрлерінің өзара әңгімесінен кейін туындаған. Олар екі қаланың да бірдей мәселемен бетпе-бет келіп отырғанын түсінді: дата-орталықтар электр қуаты мен судың орасан зор көлемін жұтады және бос жер телімдері үшін тұрғын үй салушылармен бәсекеге түседі.

«Біз әлемнің әр түкпіріндегі мәселелердің өте ұқсас екенін байқадық», – дейді C40 басқарушы директоры Кэсси Сазерленд. «Біздің басты мақсатымыз – дата-орталықтарды қабылдау шарттарын келісу үшін мэрлердің ортақ даусын қалай тиімді пайдалану керектігін шешу болды».

Финикс – Солтүстік Америкадағы деректерді өңдеу орталықтарының ең ірі он нарығының бірі. Егер агломерациядағы рұқсат алуға берілген барлық өтінімдер мақұлданса, қаланың электр энергиясын тұтыну көлемі екі есеге артады. Мэр Кейт Галлегоның сөзінше, қазіргі инвестициялық толқын климаттың өзгеруін ушықтырып отыр және жергілікті тұрғындарға тиісті пайда әкелмейді.

«Бұл инновациялардың маңыздылығын түсінеміз, олар қаламызда тамаша жұмыс орындарын ашады», – деді Галлего. «Бірақ біз бәрінің дұрыс – жергілікті халықтың игілігі мен ғаламшардың саулығы үшін жасалғанына көз жеткізгіміз келеді».

Ал Мельбурндегі жағдай бұдан да алаңдатарлық. Лорд-мэр Николас Ристің айтуынша, егер қала барлық жоспарларды жүзеге асырса, дата-орталықтар жыл сайын 20 миллиард литрге дейін су тұтынатын болады. Бұл – қаладағы барлық ауыз су қорының шамамен 4%-ы. Онсыз да халық санының өсуі, ұзаққа созылған құрғақшылық пен аптап ыстықтың күшеюі қаланың сумен қамту жүйесіне үлкен салмақ түсіріп отыр.

Тегтер
Бөлісу
TelegramWhatsAppFacebook

Пікірлер

Әзірге пікір жоқ. Алғашқы пікірді қалдырыңыз!

Соңғы жаңартылуы: 29.06.2026

Ұқсас мақалалар

Қараөткелдің тұрғыны қара суға зар болып отырЖалпы

Қараөткелдің тұрғыны қара суға зар болып отыр

Елорда іргесіндегі Қараөткел мен Қаражар ауылдарының тұрғындары аптап ыстықта бір жұтым суға зар болып, күнделікті тіршілігі нағыз азапқа айналды. Жауапты мекеменің қаржылық айналымы миллиардтап саналғанымен, қарапайым халық су қосылса жарық сөнетін қорлықтан және шенеуніктердің бітпейтін құрғақ уәдесінен әбден шаршады.

Редакция ·
Еуропаны есеңгіреткен аптап: мыңнан астам адам ажал құштыЖалпы

Еуропаны есеңгіреткен аптап: мыңнан астам адам ажал құшты

Кәрі құрлық тұншығып жатыр: Еуропадағы рекордтық ыстық ненің белгісі?

Жанұзақ Дүйсенбайұлы ·
Қазақстанның оңтүстігінде жер сілкіндіЖалпы

Қазақстанның оңтүстігінде жер сілкінді

Дүмпуді сезінгендер көп болды. Бүгін кешкісін оңтүстік өңірлерде қайтадан жер сілкінді. Халық әлеуметтік желіде үрейін жасыра алмай жатыр. МЧС-тің соңғы мәліметінше, қай аймақтарда қауіптің ізі қалды?

Жанұзақ Дүйсенбайұлы ·
Адамнан асқан бақылаушы: Екібастұздағы станцияны жасанды интеллект қадағалап отырЖалпы

Адамнан асқан бақылаушы: Екібастұздағы станцияны жасанды интеллект қадағалап отыр

Күрделі өндіріс процесі мен қауіпсіздікті енді күн-түн демей жасанды интеллект қадағалайды.

Жанұзақ Дүйсенбайұлы ·
«Тенге» тарих қойнауына кетеді: Қазақстандықтардың ақшасы енді қалай жазылады?Жалпы

«Тенге» тарих қойнауына кетеді: Қазақстандықтардың ақшасы енді қалай жазылады?

Қош бол, «тенге»: 1 шілдеден бастап ұлттық валютаның жазылуы түбегейлі өзгереді

Жанұзақ Дүйсенбайұлы ·
«Телефоныңды бере тұршы»: Қазақстанда жұртты тақырға отырғызатын жаңа алаяқтық өршіп тұрЖалпы

«Телефоныңды бере тұршы»: Қазақстанда жұртты тақырға отырғызатын жаңа алаяқтық өршіп тұр

Көзді ашып-жұмғанша миллионсыз қаласыз: Қазақстанда халықты тонаудың жаңа түрі шықты!

Жанұзақ Дүйсенбайұлы ·
LiveInternetZERO.kz