Эвересттегі мәйіттің кім екені 30 жылдан кейін ғана анықталды

Daily Mail басылымына сілтеме жасаған Liter.kz порталының хабарлауынша, ондаған жыл бойы мыңдаған альпиниске бағдар болған мәйіттің кім екені ресми түрде анықталды. Әлемдегі ең биік шыңның беткейінде мұз бен қар құрсауында қалған адамның денесі 30 жылға жуық уақыт бойы Эвересттің ең танымал әрі үрейлі белгісі болып келген еді. Қар астынан анық көрініп тұратын ашық жасыл түсті тау бәтеңкесіне бола жұрт оны «Жасыл бәтеңке» (Green Boots) деп атап кеткен. Осы уақытқа дейін альпинистер қауымдастығы бұл сүйек 28 жастағы үндістандық өрмелеуші Цеванг Палжорға тиесілі деп есептеп келген еді. Алайда жақында жасалған ДНҚ-сараптама бұл тұжырымды жоққа шығарып, көпжылдық жұмбақтың түйінін тарқатты.

Үнді-Тибет шекара полициясы (ITBP) қайтыс болған адамның жеке басын ресми түрде растап отыр. Мұрағат деректеріне сүйенсек, ол – 1996 жылдың 10 мамырында Эверестті солтүстік беткейінен бағындыруға аттанған алты адамдық экспедиция құрамындағы 47 жастағы Дорже Моруп. Сол күні топты жойқын қарлы боран басып қалып, қатысушылардың үшеуі кері қайтуға мәжбүр болады. Ал Моруп, Цеванг Палжор және Цеванг Саманла сапарды әрі қарай жалғастыруға бел буады. Өкінішке қарай, олардың барлығы сол күні сегіз адамның өмірін қиған қайғылы оқиғаның құрбаны болды. Альпинистер соңғы рет шыңға жеткендері туралы рация арқылы хабар берген. Бірақ көзге түртсе көргісіз түнек пен боранның кесірінен олар қателесіп, ең биік нүктеден 130 метр төменде болуы да әбден мүмкін еді.

Кейінірек құтқарушылар шамамен 8,5 мың метр биіктіктегі Екінші баспалдақ маңынан екі бас шамның жарығын байқайды, осыдан соң байланыс мәңгілікке үзілген. Дорже Моруптың денесі дауылды желден паналамақ болған шағын жартас қуысында бүргежектеген күйде қатып қалған. 8 мың метрден жоғары «өлім аймағында» құтқарушылардың өміріне аса үлкен қауіп төнетіндіктен, мәйіттер төменге сирек түсіріледі. Уақыт өте келе солтүстік-шығыс жотадағы «Жасыл бәтеңке» жатқан үңгір өзге экспедициялар үшін қорқынышты болса да, өте маңызды бағдарға айналды. Таукезерлер осы белгі арқылы 8,5 мың метрлік шектен өтіп, соңғы кезеңге қадам басқандарын түсінетін. ITBP өкілдерінің айтуынша, қазіргі уақытта ведомство осы жазда өте қауіпті операцияны жүзеге асырып, Дордже Моруптың сүйегін Тибет жағынан төмен түсіру үшін арнайы тау құтқарушылар тобын іздестіріп жатыр.