Steam мен Telegram-сыз өмір: Қырғызстандықтар неге дайын болуы керек?
Telegram, Pinduoduo, Steam және Microsoft... Бұл қосымшаларсыз қазіргі күнімізді елестету қиын. Алайда, көрші Қырғызстанда миллиондаған қолданушы жақын арада сүйікті сервистерінен қол үзіп қалуы әбден мүмкін. Мәселенің төркіні – ақша мен салықта. Қырғызстанның Мемлекеттік салық қызметі ел аумағында миллиардтап табыс тауып, бірақ қазынаға бір тиын да салық төлеуге құлықсыз танытқан 11 шетелдік компанияның атын атап, түсін түстеді.
Елестетіп көріңізші: бір күні таңертең оянып, Telegram-дағы хаттарыңызды оқи алмайсыз, Pinduoduo-дан арзан тауарға тапсырыс бере алмайсыз, ал сүйікті видеоойындарыңыз іске қосылмай қалады. Бұл қорқынышты түс емес, Қырғызстанда жақын арада орын алуы мүмкін шынайы жағдай. Себебі не? Миллиардтаған табыс тауып, салық төлегісі келмейтін шетелдік IT-алыптар.
Салық қызметінің "қара тізімінде" кімдер бар?
Қырғызстанның Мемлекеттік салық қызметі (МСҚ) коммерциялық банктермен бірлесіп, ел аумағында қыруар ақша тауып жатқан, бірақ қазынаға бір тиын да салық төлемеген 11 шетелдік компанияны әшкереледі. Тек 2024–2025 жылдардың өзінде қырғызстандықтар бұл сервистерге 15,9 миллион рет ақша аударып, олардың қалтасын 13,2 миллиард сомға (шамамен 150 млн доллар) қампитыпты.
Олардың көш басында мына алпауыттар тұр:
Pinduoduo (Shanghai Xunmeng Information Technology) — қырғыз нарығынан 8,89 млрд сом пайда көрген!
Alibaba (1688) — 2,83 млрд сом.
Microsoft — 1,01 млрд сом.
Бұлардан бөлек, "қара тізімге" геймерлер мен интернет қолданушылардың сүйікті платформалары кіріп отыр: Twitch, Valve (Steam), Sony, Epic Games, Electronic Arts, VK, Telegram және Dropbox.
Қырғызстанның Салық кодексіне сәйкес, онлайн-ойын, бағдарламалық жасақтама, интернет-жарнама, хостинг немесе цифрлық контент ұсынатын кез келген шетелдік компания елде міндетті түрде салықтық тіркеуден өтіп, ҚҚС (қосылған құн салығын) төлеуі тиіс. Бұл процесс өте қарапайым – бар болғаны vat.salyk.kg сайты арқылы онлайн тіркеле салуға болады. Қазірдің өзінде заңға бағынатын 73 шетелдік компания тіркеліп үлгерген. Алайда жоғарыда аталған 11 алып компания бұл талапты елемей отыр.
Салық қызметі бұл компанияларға ресми хаттар да, Сыртқы істер министрлігі арқылы дипломатиялық ескертулер де жіберген. Бірақ олардан ешқандай жауап болмаған.
Енді МСҚ қатаң шараларға көшпек. Егер аталмыш IT-алыптар салық заңнамасын сақтаудан бұдан әрі де бас тартатын болса, салық органдары құзыретті мекемелерге жүгініп, бұл сервистердің Қырғызстан аумағындағы қызметін толықтай бұғаттауды (шектеуді) талап етпек.
Шетелдік компаниялар Қырғызстан заңына бағынып, салық төлей ме, әлде миллиондаған қолданушылар өздерінің сүйікті қосымшаларынан айырылып қала ма? Бұл сұрақтың жауабы жақын арада белгілі болмақ.
Пікірлер
Әзірге пікір жоқ. Алғашқы пікірді қалдырыңыз!
